Tài trợ thương mại (Trade Finance) đóng vai trò then chốt trong nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt là trong lĩnh vực xuất nhập khẩu. Khi các hoạt động kinh doanh quốc tế ngày càng phát triển mạnh mẽ do xu thế toàn cầu hóa, nhu cầu về nguồn vốn và công cụ quản lý rủi ro trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. Việc hiểu rõ tài trợ thương mại là gì, vai trò và các hình thức tài trợ thương mại sẽ giúp các doanh nghiệp tối ưu hóa hoạt động, cùng GoTHL tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây nhé.
Tài trợ thương mại là gì?
Tài trợ thương mại (Trade Finance) là một hình thức khác của cho vay thương mại (commercial loan), hoạt động như một bên trung gian giữa người mua và người bán trong các hoạt động thanh toán, đặc biệt là trong giao dịch quốc tế. Các hoạt động này tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thương mại bằng cách khắc phục tình trạng bất cân xứng thông tin giữa người mua và người bán, cho phép họ tin tưởng vào một hệ thống mà người bán được thanh toán theo các điều kiện nhất định và người mua sẽ nhận được sản phẩm đã thanh toán.
Theo trung tâm thương mại quốc tế (ITC) thuộc tổ chức thương mại thế giới (WTO) và Liên Hợp Quốc, tài trợ thương mại quốc tế bao gồm các công cụ tác động đến cách thức tiền mặt, tín dụng, các khoản đầu tư và các tài sản khác có thể được sử dụng trong giao dịch thương mại.
Chức năng chính của tài trợ thương mại quốc tế là giảm thiểu rủi ro, tài trợ tài chính (cung cấp vốn), và tài trợ uy tín. Mọi giao dịch tài trợ thương mại đều bao gồm một, hai hoặc cả ba yếu tố này.
Vai trò của tài trợ thương mại đối với doanh nghiệp
Hoạt động tài trợ thương mại có tầm ảnh hưởng và vai trò quan trọng, mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp tham gia xuất nhập khẩu:
Cung cấp nguồn vốn và tối ưu hóa chi phí
Tài trợ thương mại giúp doanh nghiệp có được nguồn tài chính ổn định để đầu tư vào hoạt động kinh doanh và các khoản vay tín dụng thương mại lâu dài. Các khoản tài trợ này cung cấp vốn và thanh khoản cần thiết, giúp doanh nghiệp quản lý luồng tiền.
Thông qua việc quản lý quá trình sản xuất, vận chuyển và lưu trữ một cách hiệu quả, tài trợ thương mại giúp tối ưu hóa chi phí.
Giảm thiểu và quản lý rủi ro
Tài trợ thương mại cung cấp các dịch vụ hỗ trợ để quản trị rủi ro phát sinh trong các giao dịch thương mại quốc tế. Nó giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro về tài chính, rủi ro tỷ giá và rủi ro lãi suất liên quan đến các hình thức thanh toán quốc tế. Ngân hàng sẽ hỗ trợ doanh nghiệp đối phó với những rủi ro này.
Trong bối cảnh thương mại quốc tế phức tạp, rủi ro có thể liên quan đến nhà nhập khẩu, quốc gia của nhà nhập khẩu, rủi ro hối đoái do biến động tỷ giá, hay rủi ro hành chính liên quan đến chứng từ không đầy đủ hoặc sai sót.
Nâng cao năng lực cạnh tranh và uy tín
Doanh nghiệp có thể tạo ra lợi ích kép nhờ các sản phẩm tài trợ thương mại của ngân hàng: vừa giúp doanh nghiệp phát triển, vừa nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh của ngân hàng. Ngân hàng tham gia bảo lãnh theo yêu cầu khách hàng đồng nghĩa với việc định chế này thay thế khả năng của khách hàng bằng khả năng tài chính của mình, mang lại sự yên tâm hơn cho đối tác.
Việc quản trị rủi ro và tài chính tốt giúp doanh nghiệp đảm bảo hoạt động ổn định và tránh tác động tiêu cực từ biến động thị trường, từ đó nâng cao uy tín.
Mở rộng thị trường
Tài trợ thương mại hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường bằng cách cung cấp các dịch vụ hỗ trợ xuất khẩu và nhập khẩu, tạo điều kiện cho việc tiếp cận khách hàng quốc tế.
Đối với người xuất khẩu, tài trợ thương mại là hoạt động vô cùng quan trọng, không chỉ cần thiết ở giai đoạn xuất khẩu mà còn trong cả giai đoạn sản xuất hàng hóa để xuất khẩu, bao gồm cả nhập khẩu nguyên vật liệu đầu vào.
Tuy nhiên, báo cáo nghiên cứu năm 2022 của IFC và WTO chỉ ra rằng tài trợ thương mại tại Việt Nam vẫn chưa phổ biến; các ngân hàng chỉ tài trợ cho 21% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu. Nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), không tiếp cận được nguồn vốn do yêu cầu tài sản thế chấp cao và quy trình thẩm định phức tạp.
Các hình thức tài trợ thương mại
Tóm lại, tài trợ thương mại là một công cụ chiến lược không thể thiếu đối với các doanh nghiệp tham gia vào lĩnh vực xuất nhập khẩu. Việc lựa chọn và áp dụng linh hoạt các hình thức tài trợ thương mại phù hợp không chỉ giúp doanh nghiệp giải quyết bài toán vốn lưu động mà còn là yếu tố then chốt để quản lý rủi ro và tăng trưởng bền vững trên thị trường quốc tế đầy cạnh tranh.
Xem thêm bài viết: Kim ngạch là gì? Công thức tính kim ngạch xuất nhập khẩu
Các hình thức tài trợ thương mại
Tại Việt Nam cũng có nhiều hình thức tài trợ thương mại khác nhau, trong đó các ngân hàng đều có những hình thức sau:
Tài trợ xuất khẩu
Đây là khoản tài trợ thương mại dành cho người xuất khẩu, với mục đích đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu hàng hóa. Tài trợ xuất khẩu có đặc trưng là được thực hiện ở khâu lưu thông. Nghĩa là từ khi người xuất khẩu chuẩn bị nguyên nhiên vật liệu để sản xuất thu mua hàng xuất khẩu đến khi hàng đến tay người nhập khẩu ở nước ngoài. Vì thế tùy theo loại hàng hóa mà thời hạn tài trợ có thể khác nhau. Đối với các ngân hàng, tài trợ xuất khẩu được chia làm 4 loại: Tài trợ thu mua dự trữ, tài trợ xuất khẩu trước giao hàng, xuất khẩu trọn gói và tài trợ xuất khẩu sau giao hàng.
Tài trợ nhập khẩu
Đây chính là khoản cho vay ngắn hạn, hỗ trợ doanh nghiệp thanh toán tiền nhập khẩu nguyên vật liệu, vật tư hàng hóa và dịch vụ. Khi sử dụng các dịch vụ tài trợ, doanh nghiệp được hưởng nhiều chương trình ưu đãi theo từng thời kỳ, giúp đẩy mạnh hoạt động sản xuất kinh doanh của các ngân hàng nhập khẩu.
Dịch vụ thanh toán quốc tế
Riêng với hình thức ngân hàng tài trợ thương mại bằng thanh toán quốc tế, ACB cung cấp đa dạng dịch vụ như sau:
Chuyển tiền đi bằng điện: Hỗ trợ chuyển tiền ra nước ngoài một cách nhanh chóng và tiện lợi, đáp ứng nhu cầu của các cá nhân và doanh nghiệp có mục đích hợp pháp.
Nhận tiền chuyển đến: dễ dàng nhận được tiền từ nguồn xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ, nhanh chóng và đáng tin cậy.
CAD nhập khẩu/xuất khẩu: Đảm bảo thanh toán đúng hạn, giảm rủi ro thanh toán, xác định rõ trách nhiệm và điều kiện giao hàng.
Nhờ thu nhập khẩu/xuất khẩu: mang lại mức độ an toàn cao cho cả người xuất khẩu và người nhập khẩu, linh hoạt về điều kiện thanh toán, giảm rủi ro tính dụng.
Tín dụng thư(L/C) xuất khẩu/nhập khẩu: Được một ngân hàng uy tín phát hành L/C và thực hiện thanh toán khi nhận được bộ chứng từ hợp lệ.
- Bài viết hữu ích: Phương thức thanh toán L/C là gì? Thanh toán phí mở L/C
Bảo lãnh nhận hàng
Loại hình này được hiểu là các ngân hàng sẽ đứng ra đại diện trả tiền hàng cho bên mua hàng để họ nhận hàng, sau đó trong thời gian quy định phải hoàn trả lại ngân hàng cả số tiền gốc cộng với lãi.
Ngày nay, tài trợ xuất nhập khẩu đã được phát triển với nhiều hình thức phong phú, đa dạng đã mang lại tích cực cho hoạt động ngoại thương. Do khả năng tài chính có hạn mà các nhà xuất nhập khẩu không phải lúc nào cũng có đủ tiền để thanh toán tiền hàng nhập hay đầu tư để sản xuất hàng xuất, từ đó nảy sinh quan hệ vay mượng với ngân hàng phục vụ mình.
Hy vọng qua bài viết trên đã giúp bạn hiểu rõ hơn tài trợ thương mại là gì? Nếu cần thắc mắc hay câu hỏi nào vui lòng liên hệ ngay số hotline để được hỗ trợ tư vấn hoàn toàn miễn phí.
