Quan hệ thương mại Việt Nam – Nhật Bản đã và đang phát triển lên một tầm cao mới, hướng đến sự hợp tác chiến lược toàn diện. Nhật Bản hiện là một trong những đối tác thương mại hàng đầu của Việt Nam, đã ký kết nhiều Hiệp định thương mại tự do (FTA) song phương và đa phương với Việt Nam, bao gồm Hiệp định Đối tác kinh tế Việt Nam – Nhật Bản (VJEPA), Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện ASEAN – Nhật Bản (AJCEP), Hiệp định Đối tác toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), và Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP).
Hàng hóa từ Nhật Bản được thị trường Việt Nam đánh giá cao về chất lượng, độ bền và rất được ưa chuộng. Để tối ưu hóa hoạt động kinh doanh và đảm bảo quá trình lưu thông hàng hóa diễn ra thuận lợi, việc nắm vững thủ tục nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản về Việt Nam là điều kiện tiên quyết cho mọi doanh nghiệp.
Việt Nam nhập khẩu những mặt hàng nào từ Nhật Bản
Với năng lực công nghiệp lớn mạnh, Nhật Bản là trụ sở của nhiều nhà sản xuất công nghệ tiên tiến bậc nhất thế giới. Do đó, danh mục hàng hóa Việt Nam nhập khẩu những mặt hàng nào từ Nhật Bản vô cùng phong phú và đa dạng. Các mặt hàng nhập khẩu chủ yếu từ Nhật Bản có thể chia thành các nhóm sau:
Hàng hóa phục vụ sản xuất công nghiệp và công nghệ cao
- Máy móc, thiết bị và phụ tùng: Đây là nhóm hàng hóa quan trọng phục vụ sản xuất công nghiệp. Nhật Bản có năng lực lớn về các sản phẩm công cụ máy móc, thép, phi kim loại.
- Sản phẩm điện tử và linh kiện: Bao gồm các trang thiết bị điện tử và linh kiện. Ví dụ cụ thể là linh kiện ô tô, sản phẩm điện tử, hoặc CPU (Đơn vị xử lý trung tâm).
- Nguyên phụ liệu: Bao gồm sắt thép các loại, vải các loại, nguyên phụ liệu dệt may, da giày, chất dẻo nguyên liệu, và hóa chất.
- Ô tô và phụ tùng: Nhật Bản là nơi sản xuất các sản phẩm xe có động cơ.
Hàng tiêu dùng và gia dụng
- Đồ gia dụng: Các sản phẩm như xoong nồi, nồi cơm điện, máy xay sinh tố, bếp điện, máy rửa bát/chén/đĩa (dishwasher), và tủ lạnh.
- Mỹ phẩm và thực phẩm chức năng: Bao gồm mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, Vitamin, sữa, dầu gội, sữa tắm, kem đánh răng.
- Thực phẩm: Các loại bánh kẹo, hoa quả, thực phẩm chế biến, rượu bia.
- Hàng hóa khác: Đồ mẹ và bé, đồ chơi trẻ em, trang sức, đồ lưu niệm, chứng từ, hồ sơ, hàng mẫu, điện thoại, laptop, Ipad.
Tùy thuộc vào loại hàng hóa, doanh nghiệp cần lưu ý kiểm tra chính sách quản lý chuyên ngành, ví dụ như một số hàng hóa phải kiểm tra chất lượng và tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật của Việt Nam.
Bộ hồ sơ nhập khẩu hàng hóa
Để hoàn thành thủ tục nhập khẩu hàng hoá vào việt nam, doanh nghiệp cần chuẩn bị một bộ hồ sơ hải quan đầy đủ và chính xác. Bộ hồ sơ này được quy định tại Thông tư 38/2015/TT-BTC, được sửa đổi bổ sung tại Thông tư 39/2018/TT-BTC. Dưới đây là các chứng từ chính cần có:
Hồ sơ bắt buộc
Các chứng từ này là nền tảng cho mọi lô hàng nhập khẩu:
- Tờ khai hải quan (Customs Declaration): Được in từ hệ thống VNACCS sau khi đăng ký.
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice): Thể hiện giá trị giao dịch.
- Phiếu đóng gói hàng hóa (Packing List): Cung cấp chi tiết về số lượng, quy cách đóng gói.
- Vận đơn (Bill of Lading – B/L hoặc Airway Bill – AWB): Chứng từ vận tải xác nhận quá trình vận chuyển.
- Hợp đồng thương mại (Sale Contract): Xác nhận giao dịch giữa hai bên.
- Giấy phép đăng ký kinh doanh: Chứng minh tư cách pháp nhân và chức năng nhập khẩu.
Chứng từ bổ sung
Các chứng từ này cần thiết tùy theo tính chất hàng hóa và chính sách thuế:
Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O): Rất quan trọng để hưởng ưu đãi thuế quan (thường là 0%). Đối với hàng Nhật, doanh nghiệp cần cung cấp C/O form VJ (Việt Nam – Nhật Bản) hoặc AJ (ASEAN – Nhật Bản) để được hưởng thuế ưu đãi đặc biệt.
Giấy phép nhập khẩu (Import License): Áp dụng nếu mặt hàng thuộc diện quản lý chuyên ngành hoặc nhập khẩu có điều kiện.
Giấy chứng nhận chất lượng (C/Q) / Thông báo kết quả kiểm tra chuyên ngành: Cần thiết đối với một số mặt hàng (ví dụ: CPU phải có hồ sơ kiểm tra chất lượng theo Thông tư 18/2022/TT-BTTTT).
Catalogue sản phẩm / Tài liệu kỹ thuật: Cung cấp thông tin chi tiết về sản phẩm, đặc biệt cần thiết nếu doanh nghiệp nhập khẩu lần đầu hoặc hàng hóa có tính chất đặc thù.
Chứng từ hun trùng (Fumigation Certificate – Giấy FUMI): Cần thiết nếu hàng hóa hoặc vật liệu đóng gói (như pallet gỗ, thùng gỗ) thuộc diện cần hun trùng, thường áp dụng cho gỗ, nông sản, thực phẩm khô.
MSDS (Material Safety Data Sheet): Dành cho hàng nguy hiểm, hóa chất.
Quy trình nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản vào Việt Nam
Thủ tục nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản về Việt Nam tuân theo quy trình chung của hải quan Việt Nam, được quy định tại Thông tư 38/2015/TT-BTC và Thông tư 39/2018/TT-BTC.
Lưu ý quan trọng: Cá nhân không thể trực tiếp nhập khẩu hàng hóa thương mại; việc này phải được thực hiện bởi một pháp nhân có đăng ký thành lập doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần đăng ký sử dụng chữ ký số và Hệ thống Thông quan Tự động (VNACCS) tại trang web của Tổng cục Hải quan.
Bước 1: Nghiên cứu chính sách mặt hàng và xác định mã HS Code
Hiểu rõ chính sách mặt hàng là điều quan trọng nhất.
Xác định mặt hàng có thuộc diện hàng cấm nhập khẩu hay không (theo Nghị định 187/2013/NĐ-CP).
Xác định xem hàng hóa có thuộc diện nhập khẩu có điều kiện (phải xin giấy phép) hoặc cần kiểm tra chuyên ngành (kiểm dịch, công bố hợp quy, hợp chuẩn) không. Ví dụ, hàng điện tử, máy móc, ô tô phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật Việt Nam.
Tra cứu chính xác mã HS code. Việc này ảnh hưởng trực tiếp đến chính sách nhập khẩu và mức thuế phải nộp.
Bước 2: Xác định thuế và tận dụng ưu đãi thuế
Doanh nghiệp cần kiểm tra các loại thuế phải đóng, bao gồm:
Thuế Giá trị gia tăng (VAT): Thường là 10%, một số ít hàng hóa chịu mức 5%.
Thuế nhập khẩu: Mức thuế này có thể được hưởng ưu đãi đặc biệt (thường là 0% đối với hàng hóa Nhật Bản) nếu doanh nghiệp cung cấp được Giấy chứng nhận C/O form VJ hoặc AJ.
Ngoài ra, một số mặt hàng có thể chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (như rượu bia, ô tô) hoặc thuế bảo vệ môi trường (như xăng dầu, hóa chất).
Lưu ý về chi phí Logistics khác: Ngoài thuế, còn có các chi phí vận tải (đường biển, đường hàng không), chi phí khai thác địa phương (Local Charges) tại cảng/ga, chi phí bảo hiểm, phí dịch vụ hải quan, và phí vận tải nội địa.
Bước 3: Ký kết hợp đồng và sắp xếp vận chuyển
Ký hợp đồng ngoại thương (Sales Contract): Đàm phán và thống nhất rõ ràng các điều khoản giao dịch, đặc biệt là điều kiện giao hàng (Incoterms), phương thức thanh toán (L/C, TT, DP), và trách nhiệm của mỗi bên.
Thanh toán và vận chuyển: Người mua thanh toán cho người bán Nhật. Hàng hóa được đóng gói, dán nhãn (theo Nghị định 43/2017/NĐ-CP), và xếp lên phương tiện vận chuyển (chủ yếu bằng đường biển hoặc đường hàng không).
Bước 4: Khai báo và truyền tờ khai hải quan
Khi hàng về đến cửa khẩu Việt Nam, doanh nghiệp tiến hành khai báo hải quan điện tử trên hệ thống VNACCS/VCIS (sử dụng phần mềm ECUS5VNACCS). Hệ thống sẽ tự động phân luồng tờ khai:
Luồng xanh: Doanh nghiệp được miễn kiểm tra chi tiết hồ sơ và hàng hóa.
Luồng vàng: Hải quan yêu cầu kiểm tra chi tiết hồ sơ giấy. Doanh nghiệp phải nộp các chứng từ như vận đơn, hóa đơn, C/O, giấy phép nhập khẩu (nếu có) và thông báo kết quả kiểm tra chuyên ngành (nếu có).
Luồng đỏ: Hải quan yêu cầu kiểm tra hồ sơ giấy và kiểm tra thực tế hàng hóa.
Bước 5: Thông quan và đưa hàng về kho
Sau khi hoàn tất việc kiểm tra (nếu bị phân vào luồng Vàng hoặc Đỏ) và nộp đầy đủ các loại thuế, phí (Thuế VAT, Thuế nhập khẩu), cơ quan hải quan sẽ cấp giấy thông quan cho lô hàng. Doanh nghiệp bố trí phương tiện vận tải (trucking) để đưa hàng về kho của mình để lưu trữ hoặc sử dụng.
Bước 6: Lưu trữ hồ sơ
Tất cả chứng từ, giấy tờ liên quan đến quá trình nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản (bao gồm hồ sơ hải quan, chứng từ vận tải, phiếu đóng gói, tài liệu kỹ thuật, sổ sách kế toán) phải được lưu trữ và bảo quản để đối chiếu hoặc phục vụ công tác kiểm tra sau thông quan của cơ quan thuế/hải quan.
- Bài viết hữu ích: Dịch vụ mua hộ, order, đấu giá hàng Nhật Bản về Việt Nam
Dịch vụ nhập khẩu hàng hóa từ Nhật Bản về Việt Nam tại GoTHL – Thái Hà Logistics
Thái Hà Logistics là công ty có hơn 10 năm kinh nghiệm nhập khẩu hàng hóa từ Nhật. Chúng tôi chuyên cung cấp các dịch vụ như: ủy thác nhập khẩu, thanh toán hộ, khai thuê hải quan, vận chuyển hàng hóa. Chúng tôi có hệ thống kho bãi tại Nhật Bản và Việt Nam, có mối quan hệ tốt với nhiều hãng tàu, hãng hàng không. Đội ngũ nhân viên logistics, xuất khẩu có kinh nghiệm cùng với chuyên môn nghiệp sâu. Tự tin hỗ trợ và tư vấn cho khách hàng chính xác các thủ tục, quy trình nhập khẩu hàng Nhật Bản.
- Đăng ký chữ ký số với tổng cục hải quan giúp khách hàng
- Hỗ trợ khách hàng xin giấy phép xuất khẩu hàng hóa
- Vận chuyển hàng từ Nhật về Việt Nam theo đường biển, hàng không
- Giá cước vận chuyển hàng rẻ, nhập khẩu nhiều loại hàng hóa khác nhau.
Tất cả các thông tin liên quan đến quy trình nhập khẩu hàng hóa mà chúng tôi muốn gửi đến các bạn, nếu có bất kỳ thắc mắc gì liên hệ ngay chúng tôi để được tư vấn và hỗ trợ hoàn toàn miễn phí.
